رتبه بندی شرکت‌ها چیست؟

رتبه بندی در واقع یک نوع مقیاس گذاری برای تضمین کیفیت و کمیت پیمانکاران برتر در ارائه خدمات و دفاع از حقوق بهره‌وران میباشد.
برای اجرای هر پروژه باید توان شرکتهای دارنده گواهی صلاحیت، طبق ضوابط آیین نامه ارجاع کار به پیمانکاران، توسط‌ دستگاه‌های اجرایی ذی‌ربط ارزیابی شود. دریافت گواهی صلاحیت، مرحله اول از فرآیند احراز صلاحیت شرکتهای متقاضی حضور در مناقصات دولتی و پروژه‌های بزرگ می‌باشد.

شرکت‌ها از لحاظ نوع فعالیت برای دریافت رتبه به 5 دسته تقسیم می‌شوند که رتبه هر یک از این دسته‌ها توسط نهاد خاصی صادر می‌گردد و مراجعه هر شرکت برای دریافت رتبه باید به اداره مربوطه صورت گیرد:

1) پیمانکار

2) مشاور

3) طرح و ساخت (EPC)

4) انفورماتیک

5) انبوه ساز

 

تعریف رتبه بندی شرکت:

رتبه بندی یك نوع معیار تشخیص صلاحیت است كه توسط معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوری برای پیمانكاران و شركت ها اتخاذ می‌شود.

شركت های پیمانكاری با توجه به قراردادها و امكانات و افراد امتیازآور از 1 تا 5 رتبه بندی می‌شوند ولی شركت های مشاور از 1 تا 3 رتبه بندی اخذ می‌كنند.

كار شركت‌های پیمانكاری بیشتر در زمینه اجرایی و اجرای پروژه‌های عمرانی و قردادهای اجرایی در زمینه ساخت و نظارت بر پیمانكار است ولی شركت‌های مشاور در زمینه طراحی و نظارت، و نظارت بر ساخت فعالیت می‌كنند و واسطه بین پیمانكار و كارفرما هستند.

طریقه رتبه بندی شرکت‌ها:

نمایندگان شرکت‌ها شخصاً نمی‌توانند به معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوری و یا استانداری، مراجعه نمایند. بدین منظور باید از طریق موسسات خدماتی که کار رتبه بندی انجام می‌دهند و یا از طریق سایت اقدام نمایند.

طبق آیین نامه، یک سری پارامترهایی برای تعیین صلاحیت تعیین گردیده است که کمیته تشخیص صلاحیت و رتبه بندی با توجه به این پارامترها و شاخص‌ها، امتیاز عوامل تعیین کننده شرکت مورد نظر را تعیین می‌نماید. در صورتی‌که شرکت موفق به کسب حدنصاب امتیاز گردید و تعیین صلاحیت شد، گواهی رتبه صادر می‌گردد.

گواهی رتبه، مجوز رسمی است كه براساس ضوابط توسط سازمان‌های ذیربط (که هم اکنون است��نداری هر استان و معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوری می‌باشد)، به منظور اعلام صلاحیت و رتبه اشخاص حقوقی صادر می‌گردد و بر اساس آن شرکت‌ها می‌توانند در مناقصات پروژه های عمرانی حضور یابند.


عوامل موثر در رتبه بندی و تعیین صلاحیت شرکتها:

رتبه‌ای که به یک شرکت اختصاص می‌یابد به سه عامل اساسی ارتباط دارد:

1) تعداد نیروی انسانی یک شرکت و میزان سابقه کار آنها.

2) میزان سوابق شرکت و مبلغ کل قراردادهای انجام شده دولتی و خصوصی (شرط پذیرش قراردادهای خصوصی ارایه مفاصاحساب).

3) بیمه یا نامه از تامین اجتماعی مبنی بر صحت انجام قرارداد مربوطه می باشد.

4) توانائی مالی شرکت که بر اساس اظهارنامه مالیاتی آخرین سال مالی شرکت محاسبه می‌شود.

 

برای رتبه بندی شرکت‌های پیمانکار ملاک اصل تعداد نیروی فنی و مهندسی حاضر در هیئت مدیره یک شرکت است ولی برای رتبه بندی شرکت‌های مشاور علاوه بر نیروی فنی و مهندسی، امکانات فنی و نرم افزاری آن شرکت‌ها نیز مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. برای ارتقاء رتبه از ۵ به ۱ در شرکت‌های پیمانکاری مبلغ ریالی پروژه‌های انجام شده در ۱۵ سال اخیر توسط شرکت و نیروی فنی و مهندسی شرکت ارزیابی می‌گردد و در صورتی که شرکت امتیاز مورد نظر را کسب کند و اظهارنامه مالیاتی واجد شرایط را داشته باشد در آن صورت می تواند رتبه خود را از ۵ به رتبه های بالاتر ارتقاء دهد . در خصوص شرکت‌های مشاور نیز برای ارتقاء از پایه ۳ به پایه ۱ مبلغ ریالی پروژه‌های انجام شده در ۱۵ سال اخیر، نیروی فنی و مهندسی، اظهارنامه مالیاتی، امکانات فنی و نرم افزاری ملاک است. در صفحات دیگر این سایت زمان و شرایط و مدارک لازم جهت اخذ رتبه ۵ پیمانکاری و ۳ مشاور و رتبه های بالاتر از هر دو گروه به طور مجزا قید شده است.

شرایط عمومی تعیین صلاحیت و دریافت گواهی رتبه شرکت‌ها:

  • شركت در سازمان ثبت شركت‌ها به ثبت رسیده باشد.
  • شركت واجد شرایط و امتیازات لازم برای تعیین صلاحیت در رتبه مورد نظر طبق ضوابط و دستورالعمل‌های لازم باشد.
  • شرکت محرومیت یا ممنوعیتی برای انجام كارهای مربوطه نداشته باشد (عدم سوء پیشینه حرفه‌ای).
  • هیچكدام از مدیران شركت نباید كارمند دولت باشند.
  • سابقه كار مفید و مرتبط مدیرعامل واعضاء هیأت مدیره مؤظف بر اساس جداول 1-7 آیین نامه ضروری می‌باشد.

امتیاز مدرک تحصیلی هیات مدیره و پرسنل فنی امتیاز آور فقط در یک شرکت پیمانکاری یا مشاور یا طرح ساخت محاسبه گردد.